Fa‘āliyat Istikhdām al-Wasā’iṭ al-Ta‘līmīyah al-Sam‘īyah al-Baṣarīyah fī Ta‘līm Tamrīn al-Lughah al-‘Arabīyah

Authors

  • Ahmad Mustofa Amin Universitas Darussalam Gontor, Ponorogo, Indonesia
  • Alif Cahya Setiyadi Universitas Darussalam Gontor, Ponorogo, Indonesia
  • Ahmad Farhan Rif'an Najib Universitas Darussalam Gontor, Ponorogo, Indonesia
  • Ali Imron International Islamic University Malaysia, Selangor, Malaysia
  • Wahyu Cahyo Budi Utomo Al-Azhar University, Cairo, Egypt

DOI:

https://doi.org/10.21009/almakrifah.22.01.08

Keywords:

Arabic language learning, student motivation, learning outcomes, audio-visual media

Abstract

The issue of low motivation and poor student performance in Arabic language learning remains a major challenge in many educational institutions. One contributing factor is the continued use of monotonous and minimally interactive teaching methods. This study aims to examine the effectiveness of interactive audio-visual learning media, particularly PowerPoint-based presentations, in enhancing students’ motivation and learning outcomes in language exercise (tamrīn al-lughah) lessons. The research was conducted in the 2025 academic year at the Islamic Modern Institute Darussalam Gontor, Ponorogo, using a quantitative approach and a quasi-experimental design. The study involved two groups: an experimental class that received instruction through audio-visual media, and a control class that followed conventional teaching methods. Statistical analysis using the Independent Samples T-Test showed a significant difference between the two groups. The experimental class achieved an average score of 8.48, while the control class only reached 6.32, with a significance value of 0.02 (< 0.05). These results indicate that interactive audio-visual media can significantly improve student engagement and comprehension in Arabic language learning. This study underscores the importance of pedagogical innovation, particularly the integration of multimedia tools, in creating a more dynamic and effective learning environment for foreign language acquisition.

References

Ahmad, F., & Mustika, D. (2021). Problematika guru dalam menerapkan media pada pembelajaran kelas rendah di sekolah dasar. Jurnal Basicedu, 5(4), 2008–2014. doi:10.31004/basicedu.v5i4.1056

Ardhianti, F. (2022). Efektifitas penggunaan video sebagai media pembelajaran untuk siswa sekolah dasar. Nautical Jurnal Ilmiah Multidisiplin Indonesia, 1(1), 5–8. doi:10.55904/nautical.v1i1.95

Ardiansyah, Risnita, & Jailani, M. S. (2023). Teknik pengumpulan data dan instrumen penelitian ilmiah pendidikan pada pendekatan kualitatif dan kuantitatif. IHSAN: Jurnal Pendidikan Islam, 1(2), 1–9. doi:10.61104/ihsan.v1i2.57

Arieska, P. K., & Herdiani, N. (2018). Pemilihan teknik sampling berdasarkan perhitungan efisiensi relatif. Jurnal Statistika Unversitas Muhammadiyah Semarang, 6(2), 166–171. doi:10.26714/jsunimus.6.2.2018.%25p

‘Abd al-Mu’min, R. (2022). Dawr al-wasā’iṭ al-sam‘īyah al-baṣarīyah fī ta‘līmiyat al-lughah al-‘Arabīyah li-al-muta‘allim al-ajnabī: Dirāsah maydānīyah li-‘ayyināt bi-Markaz al-Ta‘līm al-Mukaththaf li-Lughāt bi-al-Jaza’ir. Majallah Mīlāf li-al-Buḥūth wa-al-Dirāsāt, 8(1), 358–375. Retrieved from https://theses-algerie.com/2110938190494767/articles-scientifiques-et-publications/centre-universitaire-abdel-hafid-boussouf---mila/%D8%AF

‘Abd al-Razzaq, N.. Kh. (2022). Ta’thīr stikhdām al-wasā’iṭ al-sam‘īyah al-baṣarīyah fī ta‘allum mahārat al-ṭabṭabah al-‘Āliyah wa-al-wāṭi’ah bi-kurat al-sallah li-al-ṭullāb. Kufa Journal Physical Education Sciences 4 (1): 166–187.

Batubara, H. H. (2020). Media pembelajaran efektif. Fatawa Publishing.

Bil‘abbās, S. (2023). al-Wasā’iṭ al-taʿlīmīyah wa-jawdat al-taʿlīm ladá talāmīdh al-marḥalah al-ibtidā’īyah (al-lawḥ al-iliktrūnī namūdhajān): Dirāsah maydanīyah bi-ibtidā’īyat Muḥammad Ḥājī ibn Sa‘īd, Bātnah [Master’s thesis, Jāmi‘at Muḥammad Khayḍar, Biskrah]. Retrieved from http://archives.univ-biskra.dz/handle/123456789/27014

Daniyati, A., Saputri, I. B., Wijaya, R., Septiyani, S. A., & Setiawan, U. (2023). Konsep dasar media pembelajaran. Journal of Student Research 1(1), 282–294. doi:10.55606/jsr.v1i1.993

Furoidah, A. (2020). Media pembelajaran dan peran pentingnya dalam pengajaran dan pembelajaran bahasa Arab. Al-Fusha Arabic Language Education Journal, 2(2):63–77. doi:10.36835/alfusha.v2i2.358

Hamid, M. A., Ramadhani, R., Masrul, Juliana, Safitri, M., Munsarif, M., …, Simarmata, J. (2020). Media pembelajaran. Yayasan Kita Menulis.

Hanina, P., Faiz, A., & Yuningsih, D. (2021). Upaya guru dalam mengatasi kejenuhan belajar peserta didik di masa pandemi. Jurnal Basicedu, 5(5), 3791–3798. doi:10.31004/basicedu.v5i5.1402

Ḥamdī, Ṭ. (2023. al-Wathā’iq al-sam‘īyah al-baṣarīyah al-idārīyah: Māhiyatuhā wa-al-ḥājah li-dīmūmatihā. al-Majallah al-‘Arabīyah al-Dawrīyah li-Tiknūlūjiyā al-Ma‘lūmāt wa-al-Bayānāt, 2(2), 123–48. Retrieved from https://aijtid.journals.ekb.eg/article_294483.html

Hermawan, I. (2019). Metodologi penelitian pendidikan: Kuantitatif, kualitatif, & mixed method. Hidayatul Qur’an.

Juhaeni, Safaruddin, R Nurhayati, & Tanzila, A. N. (2020). Konsep dasar media pembelajaran. JIEES: Journal of Islamic Education at Elementary School, 1(1), 34–43. doi:10.47400/jiees.v1i1.11

al-Kaḥkī, Y. A. M., al-Khaṭīb, Z. ‘A-Ḥ. ‘A., & Fadl, M. J. (2022). Taṣmīm barnāmaj bi-istikhdām al-wasā’iṭ al-muta‘addidah li-taqniyāt al-nasīj al-sādah wa-fā‘ilīyātuh fī al-ta‘līm ‘an bu‘d. Ḥiwār: Janūb-Janūb, 14, 190–221.

Mabruroh & Gustiana, A. (2020). Taṭwīr al-wasā’il al- ta‘līmīyah fī dars ‘ilm al-balāghah bi-istikhdām barnāmij lectora inspire fī Ma‘had Darussalam Gontor, Ponorogo. Al-Ma‘rifah: Jurnal Budaya, Bahasa, dan Sastra Arab, 17(1), 77–86. doi:10.21009/almakrifah.17.01.08

Munawaroh, H. (2022). Athar al-wasāʾil al-samʿīyah al-baṣarīyah ʿabr al-internet fī tarqiyat mahārat al-kalām ladá al-ṭullāb fī al-faṣl al-ḥādī ʿashar fī al-Madrasah al-Thānawiyyah al-Ḥukūmīyah al-Thāniyah Situbondo li-al-sanah al-dirāsīyah 2021/2022 [Skripsi, Universitas Islam Negeri (UIN) KH Achmad Siddiq Jember]. Retrieved from https://digilib.uinkhas.ac.id/16014/

Mundir. (2012). Statistik pendidikan: Pengantar analisis data untuk penulisan skripsi & tesis. Pustaka Pelajar.

Nirwan & Muhammady, A. (2021). Istikhdām al-wasīlah al-sam‘īyah al-baṣarīyah bi-al-aflām al-‘Arabīyah li-tarqiyat mahārat al-istimā‘ ‘inda al-ṭullāb Arabiyya: Jurnal Studi Bahasa Arab, 10(1), 183–94. doi:10.47498/arabiyya.v9i2.428

Nurdyansyah. (2019). Media Pembelajaran inovatif. UMSIDA Press.

Nurjanah, F. (2023). Taṭbīq al-wasā’il al-sam‘īyah al-baṣarīyah fī itqān al-mufradāt li-al-faṣl al-rābi‘ bi-al-Madrasah Nūr al-Shifā’ al-Ibtidā’iyyah al-Ṭabī‘īyah al-Mutakāmilah Jambun Ponorogo al-sanah al-dirāsīyah 2022/2023 [Skripsi, Institut Agama Islam Negeri (IAIN) Ponorogo]. Retrieved from https://etheses.iainponorogo.ac.id/24921/

Rahman, A., & Kirom, A. (2023). Fa‘āliyat al-wasā’il al-sam‘īyah al-baṣarīyah ‘alá taṭbīq al-qā’idah al-imlā’īyah li-al-faṣl al-awwal al-mukaththaf Ma‘had al-Amīn al-Islāmī Prenduan. Al-Fakkaar: Jurn Ilmiah Pendidikan Bahasa Arab, 4(1), 68–86. doi:10.52166/alf.v4i1.4031.

Rosyid, M. Z., Sa’diyah, H., & Septiana, N. (2021). Ragam media pembelajaran. Literasi Nusantara Abadi.

Rustamana, A., Wahyuningsih, P., Azka, M. F., & Wahyu, P. (2024). Penelitian metode kuantitatif. Sindoro: Cendikia Pendidikan, 5(6), 81–90. doi:10.9644/sindoro.v5i6.4186

Siregar, S. (2020). Statistik parametrik untuk penelitian kuantitatif. Bumi Aksara.

Subhaktiyasa, P. G. (2024). Menentukan Populasi dan sampel: Pendekatan metodologi penelitian kuantitatif dan kualitatif. Jurnal Ilmiah Profesi Pendidikan, 9(4), 2721–2731. doi:10.29303/jipp.v9i4.2657

Suryadarma, Y., Wahyudi, M, Gattuso, A. G., Zaki, M., & Ridho, A. M. A. (2024). Kayfa Gontor qāma bi-tashjī‘ naḥwa al-ṭullāb al-judud min qabā’il mukhtalifah fī Indonesia li-al-taḥadduth bi-l-‘Arabīyah fī ḥayātihim al-yawmīyah? Al Mahāra: Jurnal Pendidikan Bahasa Arab, 10(1), 128–44. doi:10.14421/almahara.2024.0101-09

Susanti, R. (2019). Sampling dalam penelitian pendidikan. Jurnal Teknodik, 9(16), 187–208. doi:10.32550/teknodik.v0i0.543

Waruwu, M. (2023). Pendekatan penelitian pendidikan: Metode penelitian kualitatif, metode penelitian kuantitatif dan metode penelitian kombinasi (mixed method). Jurnal Pendidikan Tambusai , 7(1), 2896–2910. doi:10.31004/jptam.v7i1.6187

Yusriyah. (2020). Fa‘āliyat istikhdām al-wasīlah al-sam‘īyah al-baṣarīyah li-tarqīyat fahm ṭullāb fī mādat al-lughah al-‘Arabīyah bi-Ma‘had al-Nahḍah Makasar. Kutubkhanah: Jurnal Penelitian Sosial Keagamaan, 20(2), 175–86. doi:10.24014/kutubkhanah.v20i2.16294

Zarkasyi, A. H., Najib, A. F. R., Setiyadi, A. C., Nugraha, A. W., & Nawenza, A. S. (2024). Fa‘āliyat ṭarīqat al-taqlīd wa-al-taḥfīẓ fī ta‘allum mādat tamrīn al-lughah al-‘Arabiyyah fī al-Ma‘had al-Īmān Ponorogo. Mantiqu Tayr: Journal of Arabic Language, 4(2), 789–807. doi:10.25217/mantiqutayr.v4i2.5059

Downloads

Published

2025-04-30

How to Cite

Amin, A. M., Setiyadi, A. C., Najib, A. F. R., Imron, A., & Utomo, W. C. B. (2025). Fa‘āliyat Istikhdām al-Wasā’iṭ al-Ta‘līmīyah al-Sam‘īyah al-Baṣarīyah fī Ta‘līm Tamrīn al-Lughah al-‘Arabīyah. Al-Ma’rifah, 22(1), 103–116. https://doi.org/10.21009/almakrifah.22.01.08